Auping: made in Deventer

De spiraalbodem van Auping: wie kent hem niet? Dat achter dit 130 jaar oude ijzersterke staaltje Dutch Design een smid uit Deventer zit, is minder bekend.

De eerste Auping

Johannes Albertus Auping

“Je voelde niets, alsof je in het water lag.” Deze reactie van een patiëntje, dat in 1890 werd opgenomen in het Burgerziekenhuis van Amsterdam, moet een van de eerste reviews van een Auping spiraal zijn. De directeur van dat ziekenhuis was een paar jaar eerder te gast bij de opening van het nieuwe ziekenhuis van Deventer. Hij was onder de indruk van de vernuftig gesmede bedden, geleverd door ene Johannes Auping uit diezelfde stad. Die runde op dat moment een smederij annex winkel in huishoudelijke apparaten aan de Stromarkt. Zo’n bed gunde de directeur zijn patiënten ook, maar dan met verende, ventilerende bodem.

Auping, koninklijk sinds 1988

De jonge smid Auping had nog geen idee hoé, maar nam de uitdaging aan. En het lukte hem. Met een snijbonenmolen wist hij staaldraden tot spiralen te draaien, die hij vervolgens in elkaar vlocht. Een ijzersterk idee, dat leidde tot de Eerste Nederlandsche Fabriek van Stalen Gezondheidsmatrassen, en dat tot de dag van vandaag voortleeft in alle Auping bedden. Trouwens: wat goed was voor de Amsterdamse patiënten, was ook goed voor koninklijk gezelschap. Tien jaar na zijn uitvinding sliepen alle gasten, die de kroning van Wilhelmina bijwoonden, in het Paleis op de Dam op een Auping.

Dutch design in de slaapkamer

De functie van de slaapkamer verandert in de jaren vijftig

De laatste jaren wordt steeds meer bekend over hoe slaap precies werkt, en waarom het zo essentieel is voor onze gezondheid. Van zoiets als remslaap had Johannes Auping uiteraard nog niet gehoord. Toch zat hij er niet ver naast met zijn opvatting dat een bed meer is dan een plek voor de nacht. En dat de slaapkamer geen sluitpost zou moeten zijn. Toch zou het nog tot de jaren vijftig duren tot de meeste Nederlanders überhaupt over een aparte slaapkamer beschikten.

Reclame Auping Cleopatra 1953

In die nieuwe doorzonwoningen en flats was genoeg ruimte voor wat een van de grootste successen van de beddenfabrikant zou worden: het slanke divanbed Cleopatra. Daarmee begaf Auping zich voor het eerst op het pad van de industriële vormgeving: een mooi, praktisch en goed ontwerp, dat voor veel Nederlanders betaalbaar moest zijn. Zeventien gulden vijftig kostte de ‘Cleo’, ontworpen door Dick Cordemeijer. 800.000 werden er in dertig jaar tijd van verkocht.

Mensen zijn veranderd, en hun bedwensen ook

Van verstelbare bodem tot antisnurk-functie

Ariadne, ontworpen in 1955 door Friso Kramer

Ook deel van de ontwerpgeschiedenis van Auping is industrieel ontwerper Friso Kramer. Kramer werd beroemd met zijn groene brievenbus en Revolt stoel, maar is ook het creatieve brein achter de Ariadne uit 1953: van staal en gebogen hout, met slanke, schuine pootjes. In de oerversie van de Auping is de staaldraad nog over de lengte gespannen. Met een bespanning in de breedte, in 1963, komt ook de verstelbare bodem in beeld. Later, in 1972, volgt de elektrisch verstelbare bodem. Het bekendste ontwerp met de voor die tijd revolutionaire functie, met een strak vormgegeven tafeltje eraan gehaakt, is de Auronde, van Frans de la Haye. Dat zou uitgroeien tot net zo’n Nederlandse designklassieker als de Cleopatra. Een bed dat niet ontworpen lijkt te zijn, maar “zo hoort te zijn”, net als de Zippo-aansteker, zei De la Haye er zelf ooit over.

De vernieuwde Auping Original

De vintage Cleopatra is een populair item op (online) marktplaatsen. Alleen: mensen zijn veranderd, en hun bedwensen ook. Daarom ontwierp Auping de Original, een bed geïnspireerd op de strakke lijnen van de Cleopatra, maar afgestemd op de wensen van nu. Die versie is nu geperfectioneerd in de vernieuwde Original, te verkrijgen in tien kleuren. Een echte designklassieker, met alle gemakken van nu. Johannes Auping zou raar opkijken van de antisnurk-functie, waarmee zijn uitvinding tegenwoordig kan worden uitgerust.

Auping Original

De vernieuwde Original, geïnspireerd op een van de eerste ontwerpen van Auping, de Cleopatra, is vanaf nu te verkrijgen in tien verschillende kleuren. Frame, pootjes en hoofdbord: je kunt hem zo gekleurd krijgen als je wil.